Automaat rijden is eenvoudiger dan rijden met een handgeschakelde auto, maar er zijn een paar dingen die je moet weten om het goed en veilig te doen. Bij een automaat schakel je zelf niet meer: de auto kiest automatisch de juiste versnelling. Jij bedient alleen het gas- en rempedaal.

De versnellingspook bij een automaat begrijpen

De meeste automaten hebben een pook met de standen P, R, N en D. Dit zijn de standen die je dagelijks gebruikt:

• P (Park): gebruik je als de auto stilstaat en je uitstapt. De aandrijving is geblokkeerd.
• R (Reverse): achteruit rijden.
• N (Neutral): neutraal, de auto staat los van de motor. Gebruik je zelden, bijvoorbeeld bij een autowasstraat.
• D (Drive): vooruit rijden. De auto schakelt zelf op en terug.

Sommige automaten hebben ook een stand S (Sport) of + en – standen waarmee je handmatig de versnelling omhoog of omlaag kunt zetten. Dit is handig bij inhalen of bergafwaarts rijden, maar voor gewoon gebruik heb je dat niet nodig.

Automaat rijden: de basisregels

Het grootste verschil met een handgeschakelde auto is dat je bij een automaat altijd maar één voet gebruikt: je rechtervoet. Gebruik nooit je linkervoet voor het rempedaal. Dat voelt misschien natuurlijk aan, maar het vergroot de kans op onbedoeld gas geven én remmen tegelijk. Dit heet tweevoetig rijden en is een veelgemaakte fout bij mensen die voor het eerst in een automaat rijden.

Omdat er geen koppeling is, reageert de auto ook anders op het gaspedaal. Een lichte druk is genoeg om weg te rijden. Geef je te veel gas bij het optrekken, dan schiet de auto sneller naar voren dan je verwacht. Oefen dit bewust in een rustige omgeving, zeker als je gewend bent aan een handgeschakelde auto.

Bij het stilstaan aan een rood stoplicht is het verstandig om je voet op de rem te houden. Sommige automaten kruipen namelijk lichtjes naar voren als je je voet van de rem haalt, zelfs zonder gas. Dit heet het “creep-effect”. Handig bij langzaam rijden in een file, maar ongewenst als je echt stilstaat.

Veelgemaakte fouten bij automaat rijden

Een fout die veel beginners maken, is de pook in P zetten terwijl de auto nog rijdt. Dit beschadigt de versnellingsbak direct. Zet de auto eerst volledig stil voordat je naar P schakelt. Datzelfde geldt voor de stand R: schakel pas achteruit als de auto helemaal tot stilstand is gekomen.

Een andere valkuil is de auto in N laten rollen bergafwaarts. Dat lijkt zuinig, maar de motor smeert dan de versnellingsbak niet goed. Laat in D rijden met licht gas of gebruik engine braking (pook in een lagere stand of S) als je bergafwaarts wilt remmen zonder de remmen te belasten.

Tot slot: zet de handrem altijd aan als je parkeert, ook al staat de pook in P. De stand P is een extra blokkering, maar geen vervanging voor de handrem op een helling.

Rijden in een automaat met rijbewijscode 78

Als je je rijbewijs hebt gehaald op een automaat, staat er code 78 op je rijbewijs. Dat betekent dat je officieel alleen een automaat mag besturen, niet een auto met handgeschakelde versnellingsbak. Wil je later toch een handgeschakelde auto rijden, dan moet je een aanvullend examen afleggen. Dit is iets om rekening mee te houden als je overweegt je rijlessen met een automaat te doen.

Praktische tips voor dagelijks gebruik

• Rem geleidelijk af: een automaat reageert direct, dus plotseling remmen geeft een schokkerig gevoel voor passagiers.
• Gebruik de S-stand of een lagere versnelling bij inhalen op de snelweg voor een snellere reactie van de motor.
• Zet bij parkeren altijd eerst de handrem aan, zet dan pas de pook in P en laat dan pas de rem los. Zo staat het gewicht niet op de parkeerblokkering.
• Laat de motor op temperatuur komen bij vorst voordat je hard wegrijdt, net als bij een handgeschakelde auto.

Automaat rijden went snel. De meeste mensen die overstappen van een handgeschakelde auto zijn na een paar ritten al volledig gewend aan de manier van rijden. Het vraagt alleen wat aandacht in het begin, vooral voor het één-voet-principe en het voorzichtig omgaan met het gaspedaal.